Onlanden succesverhaal voor politieke partijen
Vrijdag 18 februari 2011 hield de coalitie ‘Warmlopen voor natuur' de derde wandeling van de natuurestafette in natuurgebied de Onlanden, onder de rook van de stad Groningen.
Wilfred Alblas, regiodirecteur van Natuurmonumenten ontving lijsttrekkers Tjisse Stelpstra (CU), Philip Oosterlaak (SP) en Annemarie Pannekoek (VVD) en kandidaat Statenlid Jan-Luuk Stel (VVD) bij Kijkboederij 't Hoogeveld. Samen met Carla Alma (bestuurslid Noorderzijlvest), Sytze van der Goot (boer op ’t Hoogeveld) en Jacob de Bruin (boswachter) voerden zij een discussie over natuur en landschap.
Sigaar uit eigen doos voor VVD
Voordat de wandeling van start ging, bood Alblas een cadeau aan mevrouw Pannekoek aan. Lachend haalde Pannekoek uit het papier een VVD-spandoek met de leus 'Liever meer banen dan meer bomen' tevoorschijn. Een boswachter van Natuurmonumenten had deze aangetroffen in De Onlanden. Omdat Natuurmonumenten geen partijen wil voortrekken, is deze verwijderd. Alblas gaf op deze wijze het spandoek terug aan de rechtmatige eigenaar. 'Met de prikkelende leus verwoorden wij het spanningsveld tussen natuur en economie. Daarmee doelen we niet op bestaande natuur zoals in de Nationale Parken. Op plekken waar bedrijven willen uitbreiden, mogen wat ons betreft bomen wijken,' aldus Pannekoek.
Natuurgebied plek voor boerenbedrijf
Daarna bracht het gezelschap een bezoek aan de Onlanden. Boer van der Goot gebruikt de helft van het 3.000 hectare grote natuurgebied voor zijn bedrijfsvoering. Hij heeft een biologisch bedrijf met 400 Limousins. Deze zoogkoeien grazen 's zomers in kleine kuddes in het gebied. Op dit moment veranderen de Onlanden in een enorme waterberging. 'De plannen hiervoor zijn ontstaan na de bijna-watersnoodramp in Groningen in 1998', vertelt Alma. 'We besloten toen de natuurdoelen en het bergen van water te combineren. Dat was veel goedkoper dan overal in Groningen hogere dijken aanleggen.'
Vier keer winst
De plannen van het waterschap sloten goed aan bij die van het LTO. 'We waren al met Natuurmonumenten in gesprek over een vrijwillige kavelruil. Het is een uniek project geworden,' vertelt Stel. Hij is behalve VVD-kandidaat ook LTO-vertegenwoordiger in de bestuurscommissie die de herinrichting trekt. 'In het zuidelijk deel heeft de landbouw prioriteit, hier de natuur en verderop de waterveiligheid. Dat is drie keer winst.' Daar komt de winst voor de inwoners van Groningen en de omliggende dorpen nog bij. Er ontstaat een enorm wandel- en fietsgebied.
Niet onverdeeld gelukkig
De bezuinigingen van Bleker maken de aanpak van een gebied zoals in De Onlanden voorlopig onmogelijk. Alblas vraagt de lijsttrekkers of dat niet jammer is. 'U mag weten dat we met de actie van meneer Bleker niet onverdeeld gelukkig zijn. Het is strijdig met gemaakte afspraken,' antwoordt Pannekoek (VVD). 'Anderzijds leidt het niet direct tot afbraak van de natuur. Wel maakt het creativiteit los. Wij zijn erg voor meer particulier natuurbeheer. De VVD in Drenthe vindt wel dat als iets voor 80% gerealiseerd is, dat je het moet afmaken. Anders gooi je investeringen weg. We zijn er alleen niet voor om de potten van het rijk over te nemen.'
Afspraken geschonden
Stelpstra (CU) hoopt dat gedeputeerde Munniksma bij Bleker nog wat kan repareren. Anders worden afspraken geschonden. Wat de CU betreft moet minimaal het beheer van de natuur in de benen gehouden worden. 'Deze bezuinigingen zijn wel een van de droevigste dingen die nu gebeuren.' Volgens Stelpstra (CU) is het is te makkelijk om te zeggen 'wees maar creatief en leg het maar bij particulieren neer'. Voor hem is de inrichting van De Onlanden een voorbeeld van een creatieve aanpak. 'Maar laten we helder zijn: dit kost ook geld.' Oosterlaak (SP) vindt dat in eerste instantie het rijk aan de bak moet blijven. 'Maar de provincie moet zijn uiterste best doen om projecten die in de toekomst op de tocht staan door te laten gaan.'
Nieuwe geldstromen
Stel (VVD) is niet somber en vindt dat de ambities niet overboord hoeven. 'Als je geen geld hebt, moet je creatief zijn en zoeken naar nieuwe geldstromen.' Hij heeft er vertrouwen in dat er voldoende geld komt voor beheer en voor natuurgebieden die voor een groot deel af zijn. Hij noemt als voorbeeld de Hunze, die voor ruim zeventig procent af. 'Daar moeten we mee doorgaan.' Daar waar de plannen niet ver gevorderd zijn, moeten ze wat hem betreft op de lange baan. 'Afstel is niet nodig, maar belemmeringen voor ondernemers moeten daar wel opgeheven worden.'
Otter is welkom
'Je kunt hier straks genieten van velden met gele dotters.' Boswachter De Bruin vertelt over de toekomst van de Onlanden. ‘De bever zal zijn weg wel vinden, maar voor de otter zijn eerst goede natuurverbindingen nodig. Alle lijsttrekkers vinden dat er in de toekomst ruimte is voor de aanleg van verbindingszones. Stel (VVD) vindt dat je met werk werk moet maken. 'Net als hier in De Onlanden. Met de aanleg van de wijk Ter Borch is de verbindingszone naar het Paterswoldse meer bekostigd.'
Hondenvrijstaat
De Onlanden wordt een uitloopgebied voor de stad en de omliggende dorpen. Alle aanwezigen vonden het belangrijk dat natuur toegankelijk is. Pannekoek sprak haar behoefte uit voor meer plekken waar de hond los mag. 'Dat past bij het liberaal gedachtegoed,' zegt Alblas lachend. Waarop Stelpstra het de titel gaf van een hondenvrijstaat. Uit de discussie bleek dat het bij loslopende honden gaat om een spanningsveld tussen verschillende recreanten. Zo komt iedereen 'van ree tot hardloper en van fietser tot loslopende hond' aan hun trekken.
Estafettestokje
Aan het einde van de wandeling krijgt Pannekoek het estafettestokje, dat met alle wandelingen meereist. Zij laat daarin namens alle lijsttrekkers de opbrengst van de discussie van vandaag achter. Morgen gaat de natuurestafette door in het Hunzedal.